Çalışma İzni Nedir?

6735 sayılı uluslararası işgücü kanunu ile tanımlanmış olup, çalışma ve sosyal güvenlik bakanlığı onayı ile Türkiye’de çalışmak yada çalıştırılmak istenilen yabancı uyruklu için başvuruda bulunan gerçek veya tüzel kişiliğe sahip işveren; yabancı işçi veya personel adına süreli/süresiz çalışma izni başvurusu yaptıktan sonra verilen kanuni izin süresi içerisinde yabancı kanuni yükümlülüklerinin yerine getirilmesi suretiyle verilen izne çalışma izni denir.

Türkiye’de Yabancı Çalışma İzni Nereden Alınır?

e-devlet sistemi veya e-calismaizni uygulması üzerinden YABANCILARIN ÇALIŞMA İZİNLERİ BAŞVURU SİSTEMİ e-imza ”elektronik imza” kullanarak AÇSHB Uluslararası İşgücü Genel Müdürlüğü’ne yabancı çalışma izni başvurusu yapılarak alınmaktadır.

Yabancı Uyruklu İçin Çalışma İzni Nasıl Alınır?

Yabancılar için E-İZİN sistemine e-imza ile öncelikle giriş yapıldıktan sonra adım adım sistemdeki istenilen bilgileri doğru ve eksiksiz beyan edilerek girilir, daha sonrasında ise işverenden istenen ve gerekli belgeler sisteme yüklendikten sonra elektronik imza ile çalışma izini başvurusu tamamlanır. 

T.C. Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı sayfasındaki Yabancıların Çalışma İzinleri Otomasyon Sistemi kullanılarak  yapılan çalışma izni başvurusu 30 gün içerisinde incelendikten sonra olumlu/olumsuz sonuçlandırılır. Olumsuz sonuçlanan çalışma izni için ne yapılabilir? – Olumsuz sonuçlanan çalışma izni için itiraz hakkı ve süresi bulunmaktadır.Eksik evrak bulunması durumunda ise yine eksik evrakın tamamlanması adına ek süre verilmektedir. Olumlu sonuçlanan başvuru ise maksimum 10 gün içerisinde  işverenin adresine kartı PTT KARGO ile gider.

ÇALIŞMA İZNİ İLE İLGİLİ SIKÇA SORULAN SORULAR

Çalışma izni nedir?

 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanununa göre yabancıların Türkiye’de bağımlı veya bağımsız çalışmaya başlamadan önce T.C. Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı sayfasındaki çalışma izni başvuru işlemi yaptıktan sonra olumlu sonuçlanması durumunda bakanlık tarafından resmî bir belge şeklinde düzenlenen ve geçerlilik süresi içinde yabancıya Türkiye’de çalışma ve ikamet hakkı veren izin belgesine çalışma izni denir.

Çalışma izni çeşitleri

1-) Süreli çalışma izni

2-) Süresiz çalışma izni

3-) Bağımsız çalışma izni olmak üzere 3 çeşit çalışma izni türü bulunmaktadır. 

  • Çalışma izni başvurusunun olumlu sonuçlanması halinde yabancıya, iş veya hizmet sözleşmesinin süresini aşmamak koşuluyla, gerçek veya tüzel kişiye ya da kamu kurum veya kuruluşuna ait belirli bir işyerinde veya bunların aynı işkolundaki işyerlerinde belirli bir işte çalıştırılmak şartıyla işçi ve personel için ilk başvuruda en fazla bir yıl geçerli süreli çalışma izni verilir.

Önemli! Bu Kanunun 7 nci maddesine göre yapılacak uzatma başvurusunun olumlu değerlendirilmesi halinde yabancıya aynı işverene bağlı olarak ilk uzatma başvurusunda en fazla (2) iki yıl, sonraki uzatma başvurularında ise en çok (3) üç yıla kadar çalışma izni verilir. Ancak, farklı bir işveren yanında çalışmak üzere yapılan başvurular ilk başvuru sayıldığı için yeni başvuru da bu maddenin birinci fıkrası kapsamında değerlendirilir.

  • Türkiye’de uzun dönem ikamet izni veya en az sekiz yıl kanuni çalışma izni olan yabancılar süresiz çalışma izni alabilir. Ancak, yabancının başvuru şartlarını taşıması yabancıya mutlak hak sağlamaz.

Önemli! Süresiz çalışma izni olan yabancı, uzun dönem ikamet izninin sağladığı tüm haklardan yararlanır. Süresiz çalışma izni olan yabancı, özel kanunlardaki düzenlemeler hariç, sosyal güvenliğe ilişkin kazanılmış hakları saklı kalmak ve bu hakların kullanımında ilgili mevzuat hükümlerine tabi olmak şartıyla, Türk vatandaşlarına tanınan haklardan yararlanır. Süresiz çalışma izni olan yabancının seçme, seçilme ve kamu görevlerine girme hakkı ile askerlik hizmeti yapma yükümlülüğü yoktur.

  • 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre kurulmuş olan;

a)Limitedşirketlerin şirket ortağı olan müdürü,

b) Anonim şirketlerin şirket ortağı olan yönetim kurulu üyesi,

c) Sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerin yönetici olan komandite ortağı, olan yabancılar çalışma izni alarak çalışabilirler.

  • Profesyonel meslek mensubu yabancılara, diğer kanunlarda belirtilen özel şartların sağlanması kaydıyla bağımsız çalışma izni verilebilir.

Önemli! Bağımsız çalışma izninin uluslararası işgücü politikası doğrultusunda değerlendirilmesinde, yabancının; eğitim düzeyi, mesleki deneyimi, bilim ve teknolojiye katkısı, Türkiye’deki faaliyetinin veya yatırımının ülke ekonomisine ve istihdama etkisi, yabancı şirket ortağı ise sermaye payı ile Uluslararası İşgücü Politikası Danışma Kurulu önerileri doğrultusunda Bakanlıkça belirlenecek diğer hususlar dikkate alınır.

Bağımsız çalışma izni, bu maddede yer alan süre sınırlamalarına tabi olmaksızın süreli olarak düzenlenir.

Çalışma izni bulunan yabancı oturma izni almak zorunda mı?
  • Hayır, ikamet izni almak zorunda değil!

6735 sayılı kanun kapsamında çalışma izni olumlu sonuçlanan ve 20 gün içerisinde nüfus kayıt sistemine kayıt ettirilen yabancı, çalışma izni kartında yazılı bulunan kanuni süre boyunca oturma izni alması gerekmez! Çalışma izni aynı zamanda ikamet izni yerine kullanılabilmektedir.

Çalışma iznim bitmek üzere ikamet izni alabilir miyim?

Çalışma izni kartı geçerliliği devam eden yabancı uyruklu işçi veya personel, kanuni süresi bitmeden 60 gün içerisinde son güne kadar ”Göç İdaresi Genel Müdürlüğü’ne” yada yetkili aracı kuruma başvuru yaparak amacına uygun türdeki ikamet izni türüne başvuru yapabilir.

Çalışma izni bulunan yabancı oturma izni'ne geçiş yapabilir mi?

Çalışma izni kartı geçerliliği devam eden yabancı uyruklu işçi veya personel, kanuni süresi bitmeden 60 gün içerisinde son güne kadar ”Göç İdaresi Genel Müdürlüğü’ne” yada yetkili aracı kuruma başvuru yaparak amacına uygun türdeki ikamet izni türüne başvuru ile geçiş yapabilir.

Çalışma izni kaç günde çıkar?

Değerlendirme kriterlerine uygun olan, herhangi red veya eksik evrakı bulunmayan çalışma izni başvurusu en geç 30 gün içerisinde çıkar.

Çalışma izni kartı kaç günde gelir?

Bakanlıkça değerlendirme kriterlerine uygun bulunan, herhangi bir nedenle RED veya eksik evrakı bulunmayan ve olumlu sonuçlanan çalışma izni kartı maksimum 1 hafta içerisinde işverenin beyan ettiği adrese PTT KARGO ile gönderilir.

Çalışma izni kartı oturma izni yerine geçer mi?
  • Evet! Çalışma izni kartı ikamet izni yerine geçerlidir.
Suriye'liyim çalışma izni alabilir miyim?
  • Evet! Mülteci, uluslararası geçici koruma vb. diğer belgelere sahip Suriye uyruklu vatandaşlar çalışma izni alabilmektedir.

Not: Fakat kaydı bulunmayan ve elinde hiçbir evrakı bulunmayan Suriye’li vatandaşlar çalışma izni alamazlar.

Mülteci statüsünde bulunan yabancıyım, çalışma izni alabilir miyim?
  • Evet! Mülteci statüsü kartı yada belgesi bulunan ve geçerliliği devam eden yabancılar çalışma izni alabilir.
Uluslararası geçici koruma belgesi olan yabancıyım, çalışma izni alabilir miyim?
  • Evet! Uluslararası geçici koruma statüsü sahibi yabancılar çalışma izni alabilir.
Çalışma izni süresi uzatılabilir mi?
  • Evet! Pasaport geçerlilik tarihi en az 6 ay daha devam eden ve Çalışma bakanlığının vermiş olduğu kanuni geçerlilik süresi devam eden çalışma izni kartı sahibi, işvereni ile birlikte kartın bitmesine 60 gün kala itibari ile yabancı çalışma izni süresi uzatabilir. Çalışma izni yenileme başvurusu yapabilir.
Çalışma izni iptal edilir mi?
  • Evet! Çalışma izni işveren tarafından veya bakanlığın belirlemiş olduğu kanun ve yönetmeliklere uyulmadığı tespit edilmesi halinde çalışma izni kartı iptal edilir. 
Çalışma izni nasıl iptal edilir?
  • Evet! İptal edilebilir.

İşveren; işçi ile çalışmayı devam etmek istemiyor ise e-devlet internet sitesindeki e-calismaizni uygulamasındaki Yabancıların Çalışma İzinleri Otomasyon portalına e-imza ile giriş yaptıktan sonra önceden hazırlanmış olan iptal dilekçesini sisteme yükleyerek çalışma iznini iptal edebilmektedir.

Bakanlık; yabancı uyruklu işçi veya personel kanun ve yönetmeliklere uymadığı tespit edilmesi halinde çalışma izni iptal edilebilmektedir.

Çalışma izni iptal olursa, ikamet iznide iptal olur mu?
  • Hayır! Hem çalışma izni olup hem de ikamet izni sahibi yabancıların oturma izni iptal olmaz!

Önemli! Fakat sadece çalışma izni ile Türkiye’ye giriş yapmış ve çalışma izni; ikamet izni yerine geçer kanun maddesi ile bulunuyorsa ikamet hakkı bulunmaz. 10 gün içerisinde ülkeden çıkış yapması gerekmektedir.

Çalışma izni başvurusu kim tarafından yapılabilir?

Çalışma izni başvurusu; gerçek yada tüzel kişiliğe sahip işveren tarafından veya işveren adına yetkili aracı kurum tarafından yapılabilmektedir.

Yetkili aracı kurum nedir? 

Türkiye’de çalışma izni danışmanlık olarak hizmet veren İka Yabancı Danışmanlık ve alanında uzman ekibi bulunan çalışma izni danışmanlık şirketleri tarafından yapılabilmektedir. 2005 yılından beri ika Danışmanlık; yabancılara yetkili aracı kurum olarak hizmet veren çalışma izni danışmanlık firmasıdır.

Türkiye dışındayım, çalışma izni alabilir miyim?
  • Evet! Türkiye’de bulunan gerçek yada tüzel kişiliğe sahip işveren tarafından sizin adınıza yurt dışı; daimi ikamet ettiğiniz ülkedeki Türk elçilik ve konsolosluklarına başvuru yapılarak çalışma izni alabilirsiniz.
Çalışma izni başvurusu ile DEPORT kaldırma yapılır mı?

Türkiye’ye giriş yasağı bulunan yabancılar, çalışma izni başvurusu yaparak deport kaldırma yapabilir mi? sorunuza hem EVET hem de HAYIR diyebiliriz.

Çalışma izni; ayrıca ülkemizde özel meşruhatlı vize olarak da kanunda geçmektedir. Giriş yasaklarının bir çoğunu özel istizanlı yani meşruhatlı vize kaldırmaktadır. Fakat yabancının Türkiye’den sınır dışı (DEPORT) edilirken pasaport bilgi ekranına konulan ”tahdit koduna” bağlı olarak çalışma izni giriş yapabilir. 

Unutmamalıyız ki! Bazı tahdit kodları yani giriş yasaklarını çalışma izni kaldırmamaktadır. Bu konu ile tavsiyemiz ”pasaport deport sorgulama” yapmadan kesinlikle çalışma izni yapmayınız! Detaylı bilgi ve deport sorgulama için bizi arayabilirsiniz.

Kimler çalışma izni alabilir?

Türkiye’de yasal olarak giriş yapmış olup, en az 6 ay geçerliliğe sahip hem pasaport hem de ikamet izni kart sahibi yabancılar, ülkemize giriş yasağı bulunmayan yabancı yurt dışı çalışma izni başvurusu ile tüm vatandaşlar izin alabilir.

Çalışma izni mi kaybettim! Yenisini alabiir miyim?
  • Evet! Alabilirsiniz.

Yabancıların Çalışma İzinleri Otomasyon Sistemi üzerinden yeni kart talebi oluşturulduktan sonra istenilen harç bedeli ödendikten sonra kartınız adresinize PTT KARGO ile gönderilir.

 

ÖNEMLİ KONULAR